คำตอบสั้น ๆ: เมื่อไฟดับ ประตูม้วนไฟฟ้าจะเปิดได้หรือไม่ขึ้นกับชนิดมอเตอร์และระบบสำรองที่ติดตั้งไว้ บางระบบมีวิธีปลดด้วยมือ บางหน้างานใช้แบตเตอรี่หรือแหล่งจ่ายสำรอง สิ่งสำคัญคือต้องกำหนดวิธีเปิดฉุกเฉินตั้งแต่ก่อนติดตั้ง และสอนผู้ใช้งานให้ทำตามขั้นตอนที่ถูกต้อง
อย่ารอให้ไฟดับแล้วค่อยหาวิธี
ประตูที่ปิดอยู่ตอนเกิดไฟดับอาจขวางทางออก ทางเข้า หรือการขนของ หากไม่มีแผนสำรอง ผู้ใช้อาจพยายามดึงบาน ฝืนมอเตอร์ หรือปีนเข้าไปใต้ช่อง ซึ่งเพิ่มความเสี่ยง
ก่อนติดตั้งควรตอบให้ได้ว่า
- หากไฟดับต้องเปิดประตูภายในกี่นาที
- ใครเป็นผู้มีสิทธิ์ปลดระบบ
- ต้องเปิดจากด้านใน ด้านนอก หรือได้ทั้งสองด้าน
- มีคนอยู่ในพื้นที่ตลอดเวลาหรือไม่
- ใช้เป็นทางหนีฉุกเฉินหรือเป็นเพียงทางขนของ
- ต้องเปิดได้แม้ระบบถูกตัดไฟเพื่อซ่อมบำรุงหรือไม่
วิธีสำรองที่พบได้
ภาพประกอบ: ระบบปลดเปิดฉุกเฉินควรอยู่ในตำแหน่งที่ผู้รับผิดชอบรู้จักและใช้งานตามขั้นตอนได้
การปลดเปิดด้วยมือ
บางระบบมีชุดปลดที่ทำให้ผู้ใช้เปิดบานด้วยแรงคนได้เมื่อมอเตอร์ไม่ทำงาน วิธีนี้ต้องรู้ตำแหน่งและขั้นตอนที่ถูกต้อง รวมถึงต้องแน่ใจว่าบานไม่ติดขัดก่อนออกแรง
แหล่งจ่ายไฟสำรอง
แบตเตอรี่หรืออุปกรณ์จ่ายไฟสำรองอาจช่วยให้เปิดประตูได้ในช่วงเวลาหนึ่ง แต่ต้องดูความจุ สภาพแบตเตอรี่ วิธีชาร์จ และการทดสอบตามรอบ ไม่ควรคิดว่ามีแบตเตอรี่แล้วจะใช้งานได้เสมอ
เครื่องกำเนิดไฟฟ้าหรือระบบไฟสำรองของอาคาร
อาคารบางประเภทมีระบบไฟสำรองรวม แต่ต้องตรวจว่าครอบคลุมจุดควบคุมและมอเตอร์ประตูจริงหรือไม่ หากไฟสำรองจ่ายเฉพาะแสงสว่าง ประตูอาจยังเปิดไม่ได้
ขั้นตอนเมื่อไฟดับ
- แจ้งคนรอบข้างและกั้นพื้นที่ใต้บาน
- ตรวจว่ามีคนหรือสิ่งของติดอยู่ในแนวประตูหรือไม่
- ปิดคำสั่งเปิดปิดซ้ำจากรีโมตหรือสวิตช์
- ตรวจคู่มือหรือป้ายขั้นตอนของระบบ
- ใช้วิธีเปิดสำรองที่ผู้ติดตั้งกำหนด
- เปิดอย่างช้า ๆ และหยุดทันทีหากบานฝืดหรือเอียง
- เมื่อเปิดได้ ให้ค้ำหรือกั้นพื้นที่ตามความเหมาะสม ไม่ปล่อยให้บานค้างโดยไม่มีการควบคุม
- แจ้งผู้รับผิดชอบและบันทึกเหตุการณ์
หากไม่รู้ตำแหน่งชุดปลดหรือรู้สึกว่าบานหนักผิดปกติ ควรหยุดและเรียกช่าง ไม่ควรทดลองกับระบบที่อาจมีแรงสะสม
สิ่งที่ไม่ควรทำ
- อย่ามุดใต้บานที่ค้าง
- อย่าฝืนดึงบานที่เอียง
- อย่าใช้รถยกดันบาน
- อย่าเปิดกล่องไฟขณะมือเปียก
- อย่าต่อไฟชั่วคราวโดยไม่รู้วงจร
- อย่าถอดชิ้นส่วนถ่วงน้ำหนักหรือสปริง
- อย่าปล่อยให้คนหลายคนดึงบานพร้อมกัน
ระบบสำรองต้องทดสอบอย่างไร
ควรทดสอบในช่วงที่ไม่มีคนหรือรถผ่าน โดยแจ้งผู้เกี่ยวข้องก่อน
- ทดสอบเมื่อไฟปกติและไฟถูกตัดตามขั้นตอน
- ตรวจว่าปลดระบบได้จริง
- ตรวจว่าประตูเคลื่อนที่ไม่เอียง
- ตรวจว่าไม่มีส่วนใดร้อนหรือมีกลิ่นผิดปกติ
- ตรวจวิธีคืนระบบกลับสู่การใช้งานปกติ
- บันทึกวันที่ ผู้ทดสอบ และอาการที่พบ
รอบทดสอบควรสอดคล้องกับความสำคัญของช่องเปิดและคำแนะนำของผู้ติดตั้ง
แยกเหตุไฟดับกับเหตุประตูเสีย
หากไฟในอาคารดับทั้งระบบ อาจเป็นเหตุไฟฟ้าภายนอกหรือระบบจ่ายไฟ แต่ถ้าไฟส่วนอื่นปกติและประตูไม่ทำงาน อาจเกี่ยวกับเบรกเกอร์ สวิตช์ ชุดควบคุม มอเตอร์ หรือเซ็นเซอร์ ไม่ควรสรุปว่าเป็นไฟดับเสมอไป
คำถามที่พบบ่อย
ไฟดับแล้วดึงประตูม้วนได้เลยไหม
ไม่ได้ทุกระบบ ต้องดูว่ามีชุดปลดสำหรับมือหรือไม่ และต้องทำตามขั้นตอนของระบบนั้น ห้ามฝืนดึงหากบานหนักหรือเอียง
แบตเตอรี่สำรองจำเป็นไหม
ขึ้นกับความสำคัญของช่องเปิดและความถี่ที่ต้องเปิดตอนฉุกเฉิน หากประตูเป็นทางขนของหรือทางเข้าออกสำคัญ ควรวางแผนระบบสำรองให้ชัด
ถ้าเปิดสำรองแล้วประตูหนักมากควรทำอย่างไร
หยุดใช้งานและกั้นพื้นที่ เพราะอาจมีปัญหาที่บาน ราง หรือชุดถ่วงน้ำหนัก ให้ช่างตรวจแทนการเพิ่มแรงดึง
ควรสอนใครให้เปิดฉุกเฉิน
สอนผู้รับผิดชอบกะ หัวหน้างาน และคนที่ต้องดูแลพื้นที่ พร้อมติดขั้นตอนแบบอ่านง่ายในจุดปลอดภัย
